021-79276000 info@noviraco.com

بطور کلی 2 روش مستقیم و غیرمستقیم جهت سرمایه‌گذاری در بازار بورس و اوراق بهادار وجود دارد. در سرمایه‌گذاری مستقیم افراد شخصاً اقدام به خرید و فروش سهام می‌نمایند که این کار به دلیل ماهیت نوسانی بورس، نیازمند دانش مالی و زمان بالایی برای تحلیل و بررسی شرکت‌ها می‌باشد. افرادی که وقت، اطلاعات و یا مهارت کافی جهت تحلیل و خرید و فروش سهام را ندارند می‌توانند از روش سرمایه‌گذاری غیرمستقیم در بورس استفاده نمایند. یکی از روش‌های سرمایه‌گذاری غیرمستقیم، استفاده از خدمات شرکت سبدگردان در بورس است. در این مطلب سعی بر آن است که تمام جوانب سرمایه‌گذاری غیرمستقیم از طریق شرکت‌های سبدگردان توضیح داده شود.

سبدگردانی که به آن خدمات مدیریت سبد (Portfolio Management Service)  هم گفته می‌شود، فرآیندی است که طی آن فرد خبره در امر سرمایه‌گذاری بر اساس خصوصیات، سطح ریسک‌پذیری و سرمایه هر سرمایه‌گذار، سبدی مناسب او تشکیل داده و به‌صورت مستمر بر آن نظارت و اعمال مدیریت می‌کند. همچنین، با توجه به تغییر عوامل اثرگذار بر محیط سرمایه‌گذاری، تصمیمات لازم در جهت رسیدن به اهداف سبد و افزایش ارزش آن از طرف مدیر سبد اتخاذ می‌گردد. رعایت تناسب ریسک و بازده سرمایه‌گذاری با استفاده از مدل‌های بهینه‌سازی سبد سهام، بهره‌گیری از دانش و تجربه نیروی انسانی متخصص و باسابقه در امر سرمایه‌گذاری، مدیریت سبد هر سرمایه‌گذار متناسب با درجه ریسک‌پذیری وی، شفافیت بالای اطلاعاتی و گزارشگری، پرهیز از رفتارهای هیجانی با مدیریت عقلایی سبد، نظارت دقیق حسابرس و سازمان بورس و اوراق بهادار بر سبدگردان، نگهداری حساب هر سبد به‌صورت جداگانه در نرم‌افزار سبدگردانی و امکان دریافت گزارش‌ از عملکرد سبد سهام توسط سرمایه‌گذار از مزایای سرمایه‌گذاری غیرمستقیم با استفاده از خدمات سبدگردانی می‌باشد.

سبدگردان موظف است برای ارائه‌ی خدمات، قرارداد مشخصی منعقد کند. سرمایه‌گذار می‌تواند با پر کردن فرم‌های اولیه (فرم مشخصات سرمایه‌گذار، فرم پولشوئی، فرم ارزیابی ریسک)، قبول شرایط بازار و قوانین سبدگردانی همچون احراز هویت در سامانه جامع اطلاعات مشتریان(سجام)، داشتن حداقل سرمایه لازم برای تشکیل سبد ( وجه نقد یا سهام) و با آگاهی از میزان تعهدات سبدگردان، میزان کارمزد پرداختی سرمایه‌گذار به ازای دریافت خدمات به سبدگردان و نحوه‌ی گزارش‌دهی سبدگردان به سرمایه‌گذار و در نظر قرار دادن دوره سبدگردانی (دوره یکساله با امکان فسخ قبل از 1 سال و قابلیت تمدید قراداد بدون محدودیت) اقدام به عقد قرارداد نماید. اصطلاحاتی که سرمایه‌گذاران در این فرآیند با آن روبه رو هستند در ادامه به اختصار توضیح داده خواهد شد چراکه دانستن اصطلاحات پرکاربرد در زمینه سبدگردانی، نحوه تشکیل سبد و کارمزد سبدگردان می‌تواند به سرمایه‌گذار در تصمیم‌گیری صحیح کمک کند.

سبدگردانی چیست

سبد اوراق بهادار (portfolio): مجموع دارایی‌هایی است که به سرمایه‌گذار تعلق داشته و بر اساس قرارداد سبدگردانی و متمم‌های آن تحت مدیریت سبدگردان است.

امین/متولی سبد (Trustee): شخص حقوقی است که مطابق دستورالعمل تأسیس و فعالیت سبدگردان انتخاب شده و ضمن انعقاد قرارداد با سبدگردان، وظایف پیش‌بینی شده در دستورالعمل یاد شده را در قبال سبدگردان به‌ عهده گرفته ‌است. در سبدگردان رکن حسابرس وجود دارد که علاوه بر فرآیند حسابرسی، نقش امین سرمایه گذار در سبدگردانی را بر عهده دارد و طی فاصله‌های زمانی مشخص، گزارشی از عملکرد سبدگردان ارائه می‌کند. این حسابرس باید از حسابرسان معتمد بورس باشد.

متمم قرارداد (Contract Amendment): هرگونه تغییر در مفاد قرارداد از جمله برداشت سرمایه یا افزایش سرمایه‌ توسط سرمایه‌گذار در سبد اختصاصی، با اضافه کردن متمم به قرارداد امکان‌پذیر است.

کد سبدگردانی اختصاصی (PRX): سازمان بورس برای همه قراردادهای سبدگردانی یک کد اختصاصی صادر می‌کند که با حروف PRX آغاز می‌شود. تمام کدهایی که با PRX آغاز می‌شوند، نشانگر یک قرارداد سبدگردانی هستند که دارایی‌های آن به سرمایه‌گذار تعلق داشته و مدیریت آن توسط یک شرکت سبدگردان انجام می‌شود.

دارایی تحت مدیریت (AUM): دارایی تحت مدیریت (Asset Under Management)، نشان‌دهنده ارزش بازار همه دارایی‌های مالی است که یک‌نهاد مالی تحت مدیریت دارد. دارایی تحت مدیریت معمولاً معیاری از عملکرد شرکت مدیریت سرمایه‌گذاری است.

بازده سبد (Returns): به منظور ارائه‌ی روشی که بتوان از طریق آن بازدهی سبدهای اختصاصی و همچنین عملکرد سبدگردان را ارزیابی نمود، از دو فرمول شناخته‌شده جهانی تحت عناوین نرخ بازدهی پول وزنی (MWRR) و نرخ بازدهی زمان وزنی (TWRR) استفاده می‌شود. نرخ بازدهی پول وزنی برای هر سبد اختصاصی محاسبه می‌شود و به گونه‌ای طراحی شده تا بیانگر بازدهی هر سبد اختصاصی تحت مدیریت سبدگردان باشد. نرخ بازدهی زمان وزنی بیانگر بازدهی کل دارایی‌های تحت مدیریت سبدگردان است و نشان می‌دهد که سبدگردان به طور متوسط تا چه حد در مدیریت سبدهای اختصاصی تحت مدیریت خود موفق به کسب بازدهی برای سرمایه‌گذاران شده‌ است. به عبارت دیگر سرمایه‌گذاران با توجه به بازدهی سبدگردان، می‌توانند عملکرد سبدگردان را ارزیابی نمایند. سبدگردان، بازدهی سبد اختصاصی را به سرمایه‌گذار و بازدهی سبدگردان را جهت اطلاع عموم در تارنمای خود منتشر می‌کند.

یک شرکت سبدگردانی در قبال دریافت کارمزد، وظیفه مدیریت سبد اوراق بهادار سرمایه‌گذار را بر عهده داشته و به وکالت از وی به سرمایه‌گذاری در بازار سرمایه می‌پردازد. قراردادهای سبدگردانی و نحوه محاسبه کارمزدهای سبدگردانی به گونه‌ای طراحی شده که درآمد بیشتر شرکت‌های سبدگردان در گرو کسب سود بیشتر برای سرمایه‌گذار است. کارمزد سبدگردانی مشتمل بر کارمزد ثابت و کارمزد متغیر می‌باشد که مبنای محاسبات آن براساس مقررات و مصوبات سازمان بورس و اوراق بهادار در قرارداد منعقد شده سبدگردان با سرمایه‌گذاران افشا می‌گردد. کارمزد ثابت به صورت درصدی از خالص ارزش روز سبد و کارمزد متغیر (کارمزد عملکرد) درصدی از مازاد بازدهی کسب‌شده از سبد محاسبه خواهد شد و کلیه هزینه‌ها از جمله: هزینه‌های حسابرسی، نرم‌افزار، مدیریت سبد و… به عهده سبدگردان خواهد بود.

انتهای مطلب/